Nghệ thuật kể chuyện Bunraku (Ningyo joruri)

Bunraku là nghệ thống truyền thống Nhật Bản được khởi phát vào thế kỉ thứ 16. Ban đầu là hình thức kể chuyện (đệm nhạc) kết hợp với rối được gọi là Joruri, ngày nay Bunraku cũng được gọi là Ningyo joruri.

Bunraku là môn nghệ thuật tổng hợp bao gồm 3 vai trò là Tayu, Shamisen và 3 Ningyo-zukai (3 người điều khiển rối).

Tayu là người kể chuyện, một Tayu đương nhiên phải biết cách sử dụng giọng nói, cách dùng từ để diễn tả, bên cạnh đó họ phải một mình kiêm hết tất cả các nhân vật xuất hiện. Ngoài ra, để tránh mất đi sự thu hút của giọng nói thô không qua xử lý, Tayu tuyệt đối không được sử dụng micro mà phải kể chuyện bằng giọng thật.

Shamisen đồng diễn với phần kể chuyện của Tayu, giúp khán giả cảm nhận được bối cảnh và tâm trạng của nhân vật bằng âm điệu. Để được như vậy thì sự kết hợp với Tayu là rất quan trọng, đồng thời để ngón đàn Shamisen có thể tạo ra âm điệu phù hợp với cảnh thì đòi hỏi người tấu đàn phải hiểu sâu sắc câu chuyện.

Về phần điều khiển rối thì 1 con rối sẽ được 3 người điều khiển. Mục đích là để có thể điều khiển nhuần nhuyễn con rối có cấu tạo phức tạp, tạo ra những động tác di chuyển giống như con người. 3 nghệ sĩ điều khiển rối Ningyo-zukai bao gồm người điều khiển rối chính Omozukai thao tác cổ và tay phải, Hidarizukai điều khiển tay trái và Ashizukai thao tác phần chân. Rối được sử dụng trong Bunraku rất nặng, vượt quá 10 kg. Xem những con rối nặng như vậy được nâng bằng tay và có những động tác uyển chuyển y hệt như con người chính điểm hấp dẫn của Bunraku.

Thưởng thức Bunraku

Vé xem Bunraku tương đối rẻ, cũng tùy theo chỗ ngồi nhưng thông thường chỉ khoàng 2500 yên là đã có thể mua được. Bunraku được công diễn nhiều ở Osaka, cho nên nếu bạn có ghé thăm vùng Kansai thì nhất định hãy thêm vào lịch trình nhé.